Een medewerker Werk en Inkomen moet een brief over een terugvordering herschrijven in begrijpelijke taal. De brief is juridisch correct en onleesbaar. Ze opent ChatGPT, plakt de hele brief erin, en heeft binnen een minuut een versie die de ontvanger wel begrijpt. Bovenaan de brief stonden een naam, een adres, een BSN en het bedrag.
De taak was goed. De persoonsgegevens hadden er niet in gehoeven. Dat is het hele antwoord: bij een gemeente mag de taak meestal wel in een AI-tool, de gegevens over de burger niet. Wat er dan precies uit moet, hangt af van wat je aan het doen bent.
Waarom telt dit bij een gemeente zwaarder?
Omdat de tekst die je op een gewone dag onder handen hebt, bijna altijd over iemand gaat. Een uitkering, een bezwaar, een melding bij het wijkteam, een aanvraag voor een parkeervergunning. Een deel daarvan is bijzonder of zeer gevoelig: gezondheid, schulden, een gezinssituatie in de jeugdzorg. En het BSN staat op vrijwel elk document dat de gemeente verstuurt.
De Autoriteit Persoonsgegevens ontving meerdere datalekmeldingen waarbij medewerkers persoonsgegevens in een AI-chatbot hadden gezet, en adviseert organisaties duidelijke afspraken te maken over of het mag en met welke gegevens. Voor een gemeente komt daar de BIO bij, die vraagt om classificatie en zorgvuldige omgang met gegevens van burgers. Wat dat voor AI-gebruik betekent, staat in BIO en NEN 7510: AI en privacy in overheid en zorg.
Dit gaat niet over jou als zwakke plek. Je gebruikt de tool omdat de brief er beter van wordt. De vraag is alleen wat er mee de tool in gaat.
Welk ChatGPT gebruik je eigenlijk?
Er is niet één ChatGPT. Een gratis persoonlijk account draait onder consumentenvoorwaarden: de invoer kan worden gebruikt om het model te verbeteren, tenzij je dat zelf uitzet, en de gemeente heeft er geen verwerkersovereenkomst mee. OpenAI schrijft op zijn pagina over zakelijk gebruik dat de zakelijke omgevingen invoer standaard niet gebruiken voor training. Dat is een ander product met andere afspraken, ook al ziet het scherm er hetzelfde uit. Het verschil staat uitgebreider in gratis versus zakelijk AI-account.
Welke variant je mag gebruiken, is een besluit van jouw gemeente. Veel gemeenten hebben Copilot toegestaan en over ChatGPT nog niets besloten. "Nog geen besluit" betekent niet dat het mag; het betekent dat niemand er nog naar heeft gekeken. Zolang dat zo is, hoort er in elk geval geen tekst met persoonsgegevens in.
Bij gemeenten die met BeeSensible werken, verschijnt het besluit van de gemeente in de browser op het moment dat je een AI-tool opent: toegestaan, beperkt toegestaan met een voorwaarde, nog geen besluit, of niet toegestaan met het alternatief erbij. Het houdt je niet tegen; het laat zien wat er is besloten.